Productief recreatie landschap

Productief recreatie landschap
  • Productief recreatie landschap

    Visiekaart plangebied concept

  • Productief recreatie landschap

    Visiebeeld oostzone

  • Productief recreatie landschap

    Visiebeeld voorerf

  • Productief recreatie landschap
  • Productief recreatie landschap

    luchtfoto perceel

  • Productief recreatie landschap

    Voor een project in Breukelen is het watersysteem de basis van het landschapsontwerp. Op de foto de centrale wetering die voor de afwatering van de polder naar de Vecht zorgt.

  • Productief recreatie landschap

    Het weiland tussen Vecht en Scheendijk

  • Productief recreatie landschap

    Bestaande watergangen

  • Productief recreatie landschap

    lakenvelders staan na 4 maanden in de potstal te wachten om naar buiten te gaan

  • Productief recreatie landschap

Ontwerp 2018
Realisatie 2018 – …
Locatie Tussen de Vecht en de Loosdrechtse Plassen
Oppervlak 30 ha.
Thema’s extensieve landbouw, voedselproductie, natuurontwikkeling, recreatie

Aan de Vecht bij Breukelen wordt een gebied van 30 hectare ingericht als productief recreatielandschap. Een nieuwe vorm van extensieve landbouw gaat hier landen in een voor iedereen toegankelijk parklandschap. Denk hierbij aan koeien, varkens en kippen die 9 maanden per jaar buiten lopen, extensief beheerde groenteteelt, boomgaarden waar bezoekers zelf fruit mogen plukken, windsingels van noten en (vlier)bessen, honingproductie, een boerderijwinkel en een boerderijterras.


Eerste sfeefimpressie van de nieuwe entree aan de Vechtzijde, met achterin de boerderijwinkel en het toekomstige restaurant.

Grotere ecologische waarde
Deze nieuwe, integrale vorm van voedselproductie heeft op veel vlakken waarde voor natuur en landschap. Denk hierbij aan natuurlijke (riet)oevers voor een grotere biodiversiteit en een gezond watersysteem, bloemenweiden en vaste planten voor bijen en andere bestuivende insecten, houtwallen en windsingels als vestigingsplaats voor ‘muizenplaagbestrijders’ zoals de bunzing en de hermelijn. Deze landschapselementen hebben, mits slim gekozen, ook weer vele welkome bijproducten zoals riet, bessen, noten, wilgentenen of biomassa. Alle onderdelen van het bedrijf zijn toegankelijk, zodat iedereen kan zien waar zijn voedsel vandaan komt en hoe het geproduceerd wordt.


Doorsnede van het oostelijke deel. Door verlaging van de bodem en verhoging van het waterpeil ontstaan waardevolle randen en overgangszones en blijft het veen geconserveerd. Zo wordt bodemdaling tegen gegaan en wordt tegelijk een aantrekkelijk en productief landschap gecreëerd.

Het gebied ligt deels op de hoger gelegen stroomrug van de Vecht, gaat over in een open weide landschap met verre uitzichten en eindigt bij de Scheendijk aan de oostkant. Aan de oostkant wordt het kleidek steeds dunner en wordt de ondergrond lager, natter en veniger. Aan de andere zijde van de Scheendijk begint het veengebied van de Loosdrechtse plassen, ontstaan door het uitbaggeren van het veen.


Eerste sfeerimpressie van de oostzone. Verhoging van het waterpeil en afschuinen van bestaande oevers zorgt voor een ideale omstandigheid voor het ontstaat van nieuw moerasbos en rietland. Dit proces wordt een handje geholpen door de aanplant van onder andere elzen, essen, wilgen en op een aantal hogere delen eiken.

Het landschap is niet altijd zo open geweest. In de 18e en 19e eeuw lagen hier ‘overtuinen’ van de buitenplaatsen aan de Vecht. Het projectgebied bestond uit bossen, parkachtige tuinen en vijverpartijen en boomgaarden behorende bij Vechtvliet. Een zichtas die schuin over het projectgebied loopt is op de historische kaarten te zien en is nog altijd herkenbaar in het landschap door in de verkaveling en het slotenpatroon. De bebossing en parkinrichting is voor de jaren 60 verwijderd om het landschap geschikt te maken voor de intensieve landbouw.

In het nieuwe systeem van afwisselende extensieve begrazing door koeien, varkens en kippen mag het landschap weer afwisselender worden. Bomen, houtwallen, natuurlijke oevers en een zode met een afwisselende kruidenvegetatie zijn juist gewenst voor het ontwikkelen van een stabiel en divers ecosysteem wat voor de lange termijn genoeg voedsel voor mens en dier oplevert. Er wordt een roulatie systeem toegepast waarbij verschillende producties elkaar versterken.

De koeien staan zo’n 4 maanden per jaar in een potstal. Na 4 maanden gaan ze naar buien en komen de varkens in dezelfde potstal. De varkens veranderen de mest en de strooisellaag vermengd met mais in enkele maanden in een waardevolle compost. Na dit proces gaan de varkens ook naar buiten en wordt de compost / mest gebruikt om de grond te verbeteren.


Rondscharrelende kippen hebben een andere belangrijke functie in het systeem. Zij leven van de maden die voorkomen in de koeienvlaaien. Zo voorkomen ze vliegenplagen op de boerderij en hoeven ze niet bijgevoerd te worden. Ze werken tegelijk de mest in de toplaag van de bodem, waardoor de grasproductie verhoogd wordt.

Het systeem is uniek en mag gezien worden. Daarom wordt het perceel toegankelijk gemaakt voor fietsers en wandelaars. Een slingerend fietspad gaat de Vecht zone verbinden met het achterliggende gebied rond de Loosdrechtse Plassen. Dit pad slingert zich rond de oude zichtas van Vechtvliet en is geïnspireerd op sfeer van het landschapspark dat hier in de 18e en 19e eeuw nog aanwezig was. Het afwisselende zichtveld vanaf het slingerende pad zorgt ervoor dat de verschillende zones in het landschap sterk beleefd kunnen worden. Zo wordt je eerst omringd door boomgaarden en solitaire parkbomen in de Vechtzone, ervaar je later de kale openheid met vergezichten in het weide landschap en ervaar je het veenlandschap aan de oostkant. In de oostelijke zone wordt het landschap vernat en wordt de ontwikkeling van broekbossen en rietland gestimuleerd.

Het ontwerp voor het hele gebied is nog niet af. Er wordt nog aan gewerkt!